Frankrijk was niet medeplichtig aan de genocide in Rwanda in 1994, maar wel in hoge mate verantwoordelijk. Dat is de conclusie van een onderzoekscommissie die twee jaar geleden door president Macron werd ingesteld om de Franse rol bij de volkerenmoord te onderzoeken. Frankrijk was volgens het rapport “blind” voor de voorbereidingen op de grootschalige slachtpartijen.

Bij de genocide in het Oost-Afrikaanse land werden in 1994 in enkele maanden zeker 800.000 mensen vermoord nadat een vliegtuig, met president Habyarimana van de door Hutu’s geleide regering, werd neergeschoten. Volgens de onderzoekers is Frankrijk tekortgeschoten in het voorkomen van de massamoord op de Tutsi-minderheid en gematigde Hutu’s door Hutu-extremisten.

Daarbij wijzen de deskundigen ook op de centrale rol van de toenmalige Franse president Mitterrand, die nauwe banden had met de Hutu Habyarimana. De Franse oud-president wordt verweten dat hij in 1994 een falend beleid heeft gevoerd ten aanzien van Rwanda. Frankrijk had volgens de onderzoekers een “serieuze en overweldigende” verantwoordelijkheid in Rwanda.

‘Wel betrokken bij regime’

Ten tijde van de genocide waren er Franse troepen met een VN-mandaat in Rwanda. Frankrijk heeft altijd volgehouden dat die – ondanks hun fouten – vele duizenden mensen hebben gered. Uit het onderzoek komt nu naar voren dat de troepen inderdaad velen hebben gered, maar dat de operatie veel te langzaam op gang kwam.

Hoewel Kigali en Parijs de afgelopen jaren toenadering hebben gezocht tot elkaar, zijn de betrekkingen al decennia slecht. Dit komt mede doordat Rwanda Frankrijk ervan beschuldigt dat het de Hutu’s heeft ondersteund en verantwoordelijken voor de genocide heeft geholpen te ontsnappen. Van zulke medeplichtigheid hebben de historici geen bewijs gevonden.

“Is Frankrijk medeplichtig aan de genocide op de Tutsi’s? Als dat betekent dat er bereidheid was om aangesloten te zijn bij de genocidale onderneming, dan is hier geen bewijs van in de archieven”, stelt de commissie op basis van de officiële Franse stukken over de aanwezigheid in Rwanda. “Niettemin was Frankrijk betrokken bij een regime dat racistische slachtingen aanmoedigde.”

2021-03-26 22:12:56

Aangeboden door: nos.nl